Big Data Galore!

Op de KVAN-dagen in Amsterdam en de Informatie Aan Zee conferentie in Oostende (beide in 2013) hielden Ingmar Koch en ik aan de hand van korte presentaties een on-stage dialoog over de vernietiging van informatie: selecteren (Ingmar) versus alles bewaren (ik).

Ter voorbereiding las ik onder andere het boek De Big Data Revolutie van Viktor Mayer-Schönberger en Kenneth Cukier. Dat versterkte mijn ideeën over het huidige beperkte selectie- en vernietigingsbeleid voor archiefstukken, maar het bevestigde vooral mijn gevoel dat de waarde van informatie (en dus ook archiefmateriaal) veel breder en langduriger is, dan binnen mijn vak wordt aangenomen. Een must-read voor iedere moderne archivaris.

De Big Data Revolutie (2013, Maven Publishing, Amsterdam)

(Dit is een lange post!)

The Ontario E-Mail Deletion Scandal in woord en beeld

In Canada - en in het bijzonder in de provincie Ontario -  is dit jaar een hoop gedoe ontstaan over verdwenen emails. Het gaat over mails van Craig MacLennan, voormalig Chief of Staff van het (provinciale) Ministerie van Energie. MacLennan had de neiging om consequent zijn emailbox te schonen door alles rücksichtlos te deleten.

Zero Inbox

Nieuw positie voor het Nationaal Archief?

Op 9 september heeft minister Bussemaker van OC&W de Tweede Kamer per brief geïnformeerd over het definitief afblazen van de fusie tussen het Nationaal Archief en de Koninklijke Bibliotheek (KB). Dit zegt de minister over de positie van het Nationaal Archief:

Door de digitalisering is de wijze van werken van de archiefvormers zelf bepalend geworden voor de vraag of wij de informatie van nu ook in de toekomst kunnen ontsluiten, lezen en herleiden. Om deze reden is het nodig dat het Nationaal Archief de komende jaren een omslag maakt naar een organisatie met kennis en advies over digitaliseringsvraagstukken en de actuele bedrijfsvoering van de archiefvormers zelf. Deze taak zal de komende jaren in zwaarte en verantwoordelijkheid aanmerkelijk toenemen.
[...]
Deze omslag komt tot uiting in de komende reorganisatie van het Nationaal Archief, die tussen dit najaar en 01-01-2016 geheel gerealiseerd moet zijn. Gelet op zijn rol en taken in het archiefstelsel en de richting die het Nationaal Archief hiermee inslaat is een fusie met de Koninklijke Bibliotheek niet de juiste keuze.

Als je niet beter wist, zou je denken dat het Nationaal Archief na de reorganisatie alleen nog DIV-adviseurs kent. In ieder geval ligt de nadruk nu heel erg op het deel van de Januskop dat richting de archiefvormer kijkt.

Het edepot? Dat ben ik!

Hoera! Vandaag kregen wij (Erika Hokke en ik) formeel de opdracht van de WVI om een Introdag edepot te ontwikkelen voor de verschillende RHC’s en deze daarna ook uit te voeren.

En, lieve lezers, daar worden wij erg enthousiast van!

Duurzame toegankelijkheid van digitaal archief  vraagt om een edepot: het geheel van organisatie, beleid, processen en procedures, financieel beheer, personeel, databeheer, databeveiliging en aanwezigehard- en software, om het duurzaam beheren van te bewaren digitale archiefbescheiden mogelijk te maken.

Een hele mond vol.

De Nederlandse RHC’s (Regionale Historische Centra) en het Nationaal Archief werken samen aan een landelijk edepot. Langzamerhand zijn ze zo ver dat het edepot lokaal, bij de verschillende RHC’s ingericht kan worden. Dan wordt het meteen actueel voor de medewerkers.

Kern van de Introdag is om te zorgen dat alle medewerkers van een RHC betrokken raken bij de implementatie van het edepot en dat ze een idee krijgen bij de gevolgen voor hun eigen werkzaamheden.

We gaan daarbij uit van het concept Het edepot? Dat ben ik! Het edepot is een combinatie van hardware, software, middelen en vooral mensen en afspraken. Het is dus meer dan technologie en zal van veel mensen een nieuwe houding vergen.

Dat willen we bereiken met de volgende ‘denkstappen’:

• bewustwording : oh, is dàt een edepot
• urgentiegevoel: dat edepot, daar moet ik wat mee
• saamhorigheid: we doen het samen en het is relevant
• enthousiasme: met het edepot kom je verder!
• en een blik op de toekomst: zo gaan wij werken met dat edepot

Natuurlijk is één dag niet genoeg om iedereen een nieuwe werkwijze eigen te laten maken. Maar het is wel een fundament waarop de rest (visievorming, training en opleiding, werkafspraken) gedragen kan worden.

En opeens weet je het: “Het edepot, dat ben ik!!!”

De kunst van het elegant programmeren.

Een paar weken geleden ontmoette ik iemand die een bedrijfje in maritieme automatisering had en kwam ik in gesprek over de stabiliteit van software. Alhoewel ik zeer geërgerd kan zijn over (en soms wel eens schade heb opgelopen door) niet functionerende of vastlopende software, is het nooit rampzalig of levensbedreigend geweest. Maar er zijn omstandigheden waarbij dat anders is. Een schip in een zware storm op volle zee heeft niet zo veel aan een 0800-helpdesk of een 'community' als essentiële navigatiesoftware vastloopt. Het bedrijf van mijn gesprekspartner besteedt dan ook bijzonder veel aandacht aan de stabiliteit van software. Ik kende een vergelijkbaar verhaal over de software voor besturingssysteem van de Maeslantkering in de Nieuwe Waterweg, dat de scharnieren van deze stormvloedkering moet aansturen. Het foutloos maken van dit relatief simpele stuk software (het programma Word is ingewikkelder) heeft jaren gekost.

Maeslantkering. Foto: Rijkswaterstaat

En zo kwamen we te spreken over Edsger Dijkstra, de grote leermeester op het gebied van 'elegante software'. Of eigenlijk 'elegant programmeren'.

Hoe duurzaam is JPEG2000?

Via Ingmar Koch werd ik geattendeerd op een artikel van Johan van der Knijff (KB), getiteld: JPEG 2000 for Long-term Preservation: JP2 as a Preservation Format.

Het in het engels gestelde artikel wordt als volgt samengevat:

Despite the increasing popularity of JPEG 2000 in the archival community, the suitability of the JP2 format for long-term preservation has been poorly addressed by existing literature. This paper demonstrates how some parts of the JP2 file specification (related to ICC profiles and grid resolution) contain ambiguous information, leading to a situation where different software vendors are interpreting the standard in slightly different ways. This results in a number of risks for preservation. These risks could be reduced by applying some minor changes to the format specification, in combination with the adherence to the updated standard by software vendors.